سبک کوبیسم در گرافیک و نمونه‌کارهای برجسته آن

کوبیسم در گرافیک
سبک کوبیسم در گرافیک و نمونه کارهای آن

سبک کوبیسم، که یکی از پرطرفدارترین و جنجال‌برانگیزترین سبک‌های هنری است، هنر قرن 20 را (به ویژه در سال‌های ابتدایی آن) دگرگون ساخت. کوبیسم دو ویژگی اصلی هنر آن دوران را دگرگون کرد: 1) اینکه هنر باید از طبیعت تقلید کنید، و 2) اینکه هنرمند باید از قوانین و ابزارهای آن دوران (مانند پرسپکتیو، مدل‌سازی و غیره) تبعیت نماید.

در عوض، سبک کوبیسم احجام و اشیا را بررسی کرده و ساختار آن‌ها را گسست، و سپس به شکلی آبستره و انتزاعی کنار یکدیگر قرار دارد. نتیجه این کار آن بود که ناظرین، اثر هنری را همزمان از جهات گوناگون می‌دیدند و نه فقط یک نقطه ثابت.

همانند هر جنبش هنری دیگری، سبک کوبیسم در گرافیک نیز تاثیرات بسیاری داشته است. این پست ابتدا به کلیک سبک کوبیسم پرداخته و تاریخچه‌ای از آن را مطرح می‌کند. سپس، با ارائه نمونه‌کارها و معرفی تاثیرات این سبک در طراحی گرافیک به شرح تاثیر کوبیسم در گرافیک پرداخته‌ایم.

تاریخچه و ریشه‌های سبک کوبیسم در گرافیک

سبک کوبیسم، همانند بسیاری دیگر از جنبش‌های هنری قرن 19 و 20 عمری کوتاه داشت، که با توجه به محبوبیت آثار هنری این سبک در روزگار امروزین، امری تعجب برانگیز است. عمر کوتاه این جنبش و سبک هنری را می‌‌توان به دوران پرفراز و نشیب سال‌های ابداع سبک کوبیسم نسبت داد – که مصادف بود با دوران جنگ جهانی اول. هرچند، چنین فراز و نشیب‌هایی موضوعی را در اختیار هنرمندان گذاشت تا در مورد آن طراحی کنند.

یکی از هنرمندانی که می‌توان سرآغاز این جنبش هنری را به وی نسبت داد سزان (Cezanne) – هنرمند فرانسوی پست امپرسیونیستی – بود. این امر به آن دلیل علاقه وی به ترسیم انتزاعی، و همچنین شیوه استفاده سزان از قلمو بر روی بوم با استفاده از ترسیم احجام هندسی، می‌باشد. با چنین آثاری، سزان بنیان‌های اولیه سبک کوبیسم را ایجاد کرد.

سزان – Cezanne

تاریخ‌نگارانی همچون دوگلاس کوپر، عصر کوبیسم را به سه دوره تقسیم کرده‌اند: دوره اول «پیشا کوبیسم» (نقطه آغازین) – دوره دوم «های کوبیسم» (اوج کوبیسم) و دوره سوم «کوبیسم متاخر» (کم‌رنگ شدن کوبیسم).

دوره اول و آغازین سبک کوبیسم (1907 – 1908)

در این سال، پایه اساس جنبشی که به هنرمندان اجازه داد تا آثار هنری را با دیدی متفاوت ترسیم کرده و به آن‌ها بنگرند آغاز شد. دوره «پیشا کوبیسم» شاهد اولین اثر خلق شده توسط «پیکاسو» بود که کاملا مولقه‌های این سبک را به نمایش می‌گذاشت: این نقاشی با عنوان Les Demoiselles d’Avignon (بانوان جوان آویگنون) شناخته می‌شود.

آثار هنری دیگری که از این سبک پیروی می‌کردند، به زودی به آثار خلق شده توسط پیکاسو پیوستند.

دوره دوم (1909 – 1914)

در سال 1909، که مصادف با زمانی بود که نمایشنامه نویس معروف گرترود استین (Gertrude Stein) تابلوی پیکاسو را «اولین اثر حقیقی سبک کوبیسم» نامید، هنر کوبیسم به اوج خود رسیده بود. پیکاسو به عنوان مبدع این سبک شناخته شده و در همان سال، نمایشگاه‌‌های هنری با این سبک برگزار شدند. این نمایشگاه شامل آثار کوبیسم توسط هنرمندانی از جمله موارد زیر بود:

  • Albert Gleizes
  • Jean Metzinger
  • Robert Delauney
  • Fernand Leger

این دوران همان دوران «های کوبیسم» است که مصادف با بهترین و اوج دوران این سبک می‌باشد. نمونه‌ای از آثار خلق شده در این دوران تابلوی زیر بوده است.

پیدایش و اوج سبک کوبیسم – تاریخچه کوبیسم در گرافیک

فاز سوم و نهایی (1914 – 1921)

پس از سال 1914، تغییرات و دگرگونی‌های بسیاری در این سبک ایجاد شد که سر آغاز دوره پسا کوبیسم است. این دوران با آغاز جنبش «کریستال کوبیسم» یا کوبیسم شیشه‌ای در سال 1914 تا 1918 شروع شد. آثار هنری این سبک شامل سه ویژگی کلی بوده‌اند:

  • ترکیب‌بندی نزدیک‌به‌هم
  • نظم و وحدت بیشتر در آثار
  • ترکیب‌بندی‌های واضح‌تر

ویژگی‌های متمایزکننده این سبک از کوبیسم آن بود، که مفاهیم پیشین این سبک رها شده بودند. چنین مفاهیمی‌شمال موارد زیر است:

  • پویایی و دینامیک زندگی مدرن
  • نظریه زمان و هوشیاری (Consciousness)
  • جستجوی بعد چهارم
  • رمز و راز
از جمله آثار کوبیسم شیشه‌ای

مشخصه‌ها و ویژگی‌های سبک کوبیسم

این سبک تنها با یک نگاه برای همه ناظرین قابل شناسایی است. این امر به دلیل مشخصه‌های ویژه آن است. این سبک کاملا انتزاعی نیست زیرا که به ارائه و نمایش ابعاد مختلف یک تصویر می‌پردازد. تمایل بسیار به استفاده از اشکال هندسی نیز از جمله مشخصه‌های بارز آثار هنری سبک کوبیسم است.

در حالت کلی می‌توان مشخصه‌های کلی سبک کوبیسم را – چه در آثار هنری نقاشی و چه کوبیسم در گرافیک – به شرح زیر ارائه کرد:

  • زوایای تند
  • لبه‌های تیز
  • اشکال هندسی
  • وجود چندین پرسپکتیو و نقطه دید
  • دیکانسترکشن (ساختارشکنی) احجام و کنار هم قراردادن مجدد آن‌ها
  • تمرکز بر ابعاد دو بعدی
  • رنگ‌های شاد و برجسته
  • مینیمالیسم و سادگی

کوبیسم در طراحی گرافیک

استفاده از اصول مطرح شده در این پست، که مربوط به سبک کوبیسم در گرافیک است، می‌تواند به طرح‌های هندسیِ به یاد ماندی بیانجامد.

استفاده از کوبیسم در طراحی گرافیک.

چنین اشکال هندسی‌ای می‌توانند در طراحی تبلیغاتی و زمینه‌های مختلف دیگری بسیار جذاب به نظر برسند. برای مثال، استفاده از مشخصه‌های سبک کوبیسم در موارد زیر رایج و موثر بوده است:

  • تبلیغات
  • بروشورها
  • ارائه‌ طرح و ایده
  • دعوت‌نامه‌ها
  • کارت‌ها (ویزیت و…)

از جمله آثار هنری‌ای که به خوبی استفاده از کوبیسم در گرافیک را به نمایش می‌گذارد، اثر هنری «ویلونیست» (Violonist) است. به تصویر زیر توجه کنید.

اثر هنری ویلونیست.

این طرح نمونه‌ایست بارز از سبک کوبیسم در طراحی: یعنی ساختارشکنی و سپس کنار هم گذاشتن اجزای یک تصویر آشنا. در این تصویر، شاهد یک ویلون نواز هستیم که سر، صورت، بدن و آلت موسیقی وی مانند یک پازل از هم گسسته شده و سپس در کنار هم قرار گرفته است. همچنین استفاده از تکنیک‌های مختلف به کارگیری رنگ‌های برجسته و متنوع، اشکال هندسی و غیره نیز در این تصویر قابل مشاهده است.

کوبیسم در تایپوگرافی

در هنر طراحی گرافیک، تایپوگرافی یکی از رشته‌هایی است که به وفور از سبک‌ها و جنبش‌های هنری بهره برده است. در تصویر زیر، با عنوان «موزاییک الفبای کوبیسم» شاهد استفاده از مشخصه‌های سبک کوبیسم در طراحی تایپوگرافی هستیم.

نمونه‌کارهای کوبیسم در گرافیک

همانطور که مشاهده کردید، استفاده از کوبیسم در طراحی گرافیک می‌تواند در زمینه‌ها و رشته‌های مختلفی صورت پذیرد. هرچند که ما در این پست تنها به دو مورد از این زمینه‌ها (یعنی تصویرسازی و تایپوگرافی) اشاره کردیم، ولی سبک کوبیسم در زمینه‌های مختلف دیگری نیز (همچون طراحی وبسایت) بسیار به کار گرفته شده است.

در زیر شاهد نمونه‌های مختلفی از کاربرد کوبیسم در گرافیک خواهید بود.

طراحی پوستر کوبیسم
طراحی پوستر کوبیسم
:وبیسم در طراحی تبلیغات
کوبیسم در طراحی تبلیغات
کوبیسم در برندسازی.

آثار مورد علاقه شما در سبک کوبیسم کدام‌ها هستند؟

برای دیدن آثار و مطالب مفید بیشتر، به صفحه اینستاگرام آپگراف مراجعه کنید!

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

به بالای صفحه بردن